Yoga is al duizenden jaren oud, maar het is vandaag de dag populairder dan ooit. Steeds meer mensen ontdekken dat deze oefenvorm niet alleen goed is voor het lichaam, maar ook voor de geest. Je hoeft niet soepel te zijn om te beginnen. Je hoeft ook geen speciale uitrusting te hebben. Wat je nodig hebt, is een klein stukje ruimte en de bereidheid om even stil te staan bij jezelf.
De oorsprong van yoga en wat het inhoudt
Yoga komt oorspronkelijk uit India en is meer dan vijfduizend jaar oud. Het woord komt uit het Sanskriet en betekent zoiets als “verbinding” of “eenheid”. Vroeger was het vooral een spirituele praktijk, bedoeld om lichaam en geest met elkaar te verbinden. In de loop van de tijd is het zich gaan verspreiden over de rest van de wereld. Tegenwoordig beoefenen honderden miljoenen mensen wereldwijd een of andere vorm van deze discipline. De meeste mensen kennen het als een reeks lichamelijke houdingen, ook wel asana’s genoemd. Daarbij komen ook ademhalingsoefeningen, de zogenaamde pranayama, en ontspanning kijken. In veel lessen wordt ook aandacht besteed aan meditatie of bewust aanwezig zijn in het moment.
De verschillende stijlen die je kunt beoefenen
Niet alle lessen zijn hetzelfde. Er bestaan tientallen stijlen, elk met een eigen sfeer en aanpak. Hatha is een van de bekendste stijlen en is geschikt voor beginners. De houdingen worden rustig opgebouwd en er is veel aandacht voor de ademhaling. Vinyasa is een meer vloeiende stijl, waarbij beweging en ademhaling elkaar continu opvolgen. Dit vraagt iets meer van de conditie. Yin richt zich juist op diepe ontspanning: houdingen worden lang vastgehouden, soms wel vijf minuten, om de bindweefsels en gewrichten te bereiken. Ashtanga is een intensere, vaste reeks van houdingen die altijd in dezelfde volgorde worden gedaan. Restorative en yoga nidra zijn zachte vormen die sterk gericht zijn op herstel en diepe rust. Elke stijl heeft zijn eigen voordelen, en de beste stijl is simpelweg de stijl die bij jou past.
Wat regelmatig oefenen met je lichaam en hoofd doet
Onderzoek laat zien dat regelmatig bewegen op deze manier meerdere positieve effecten heeft op de gezondheid. De flexibiliteit van spieren en gewrichten neemt toe, wat blessures kan helpen voorkomen. De kracht in de kern van het lichaam, de romp, wordt beter. Dat heeft weer een gunstige invloed op de houding en op rugklachten. Voor de geest geldt dat de combinatie van beweging, ademhaling en aandacht het stressniveau kan verlagen. Mensen die regelmatig op de mat staan, geven vaak aan dat ze beter slapen en zich minder gespannen voelen. Dat komt deels door de invloed op het zenuwstelsel: rustgevende oefeningen activeren het parasympathische systeem, het deel van het zenuwstelsel dat verantwoordelijk is voor ontspanning en herstel. Ook voor mensen met angstklachten of lichte depressie wordt de oefenvorm steeds vaker ingezet als aanvulling op andere behandelingen.
Beginnen met een yogales: waar let je op
Wie voor het eerst een les wil volgen, hoeft niet veel te regelen. Een comfortabele broek en een shirt waarin je goed kunt bewegen zijn genoeg. Een mat is prettig, maar veel studio’s hebben er te leen. In Amsterdam zijn meerdere studio’s te vinden, zoals You Can Yoga in Amsterdam Zuid, dat verschillende stijlen aanbiedt in een kleine, persoonlijke setting. Wie liever thuis oefent, vindt online een groot aanbod aan gratis lessen via video. Begin met een les voor beginners, zodat de basisprincipes rustig worden uitgelegd. Luister tijdens de les goed naar je lichaam en ga nooit verder dan comfortabel voelt. Een goede instructeur zal altijd alternatieven aanbieden voor moeilijkere houdingen. Het is geen wedstrijd. Iedereen beweegt op zijn eigen manier en in zijn eigen tempo. Dat is precies de kracht van deze oefenvorm: het past zich aan aan de persoon, niet andersom.
Veelgestelde vragen over yoga
Moet je al soepel zijn om met een les te beginnen?
Soepel zijn is geen vereiste om te beginnen. Juist mensen die stijf zijn, hebben veel baat bij regelmatig oefenen. De flexibiliteit neemt geleidelijk toe naarmate je vaker oefent. Een goede instructeur past de houdingen aan op jouw niveau.
Hoe vaak per week moet je oefenen om resultaat te merken?
Al twee lessen per week geven merkbaar resultaat, zowel in het lichaam als in de geest. Mensen die dagelijks oefenen, ook al is het maar twintig minuten, merken vaak sneller verschil. Regelmaat is belangrijker dan de duur van een enkele sessie.
Is yoga geschikt voor mensen met rugklachten?
Voor mensen met rugklachten kan het oefenen van zachte stijlen, zoals Hatha of Yin, heel goed helpen. De oefeningen versterken de rugspieren en verbeteren de houding. Het is wel verstandig om eerst een arts of fysiotherapeut te raadplegen bij ernstige klachten, en om de instructeur vooraf te vertellen wat er speelt.
Wat is het verschil tussen yoga en pilates?
Het verschil tussen yoga en pilates zit vooral in de oorsprong en de aanpak. Pilates is in de twintigste eeuw ontwikkeld en richt zich voornamelijk op kracht en stabiliteit van de romp. Yoga heeft een veel oudere traditie en combineert lichamelijke oefeningen met ademhaling en aandacht voor de geest. Beide zijn goed voor het lichaam, maar de sfeer en de focus zijn anders.
